Co właściwie dzieje się, gdy potrzebuje Pan lub Pani naszej pomocy?

Większość usług da się sprawdzić na miejscu i zgłosić reklamację, jeśli coś pójdzie nie tak.

W przypadku krioprezerwacji sytuacja wygląda inaczej. Gdy potrzebuje Pan lub Pani naszej pomocy, może już nie być w stanie zadzwonić, wyjaśnić swojej woli ani nadzorować przebiegu procedury.

To nietypowa usługa, której nie da się ocenić w zwykły sposób. Rozumiemy to.

Dlatego system nie może opierać się na założeniu, że w ostatnich dniach życia Pan lub Pani zorganizuje zespół medyczny, znajdzie zakład pogrzebowy lub pozna zasady dokumentacji wymaganej przy transporcie międzynarodowym.

Gdy stan członka Tomorrow.bio staje się krytyczny, przejmujemy koordynację wszystkich kolejnych działań. Oceniamy sytuację, w odpowiednim momencie wysyłamy zespół, współpracujemy z osobami uprawnionymi do podejmowania decyzji, wykonujemy procedurę krioprezerwacji i organizujemy transport do Szwajcarii.

Zadanie po stronie członka jest znacznie mniejsze. Wystarczy wcześnie nas powiadomić, aktualizować dane i finansowanie oraz zadbać o to, by ktoś z bliskich wiedział, jak się z nami skontaktować.

Od tego zaczyna się wszystko inne.

Pierwszy krok to telefon

Wielu ludzi wyobraża sobie, że cały proces zaczyna się od karetki przyjeżdżającej do szpitala.

W rzeczywistości wszystko zaczyna się od rozmowy telefonicznej: kto potrzebuje pomocy, gdzie przebywa, co się wydarzyło i ile czasu prawdopodobnie pozostało?

Jeśli otrzyma Pan lub Pani poważną diagnozę, trafi pod opiekę hospicyjną albo zostanie przyjęty do szpitala ze stanem zagrażającym życiu, należy natychmiast skontaktować się z Tomorrow.bio. Nasze wytyczne dotyczące dyżuru są w tej kwestii jednoznaczne: wolimy otrzymać telefon zbyt wcześnie niż zbyt późno.

Wczesne zgłoszenie nie oznacza, że zespół medyczny automatycznie wejdzie do sali tego samego popołudnia. Daje nam czas, by ocenić rokowanie, właściwość prawną, sytuację rodzinną, warunki dostępu do pacjenta, dostępność personelu i prawdopodobną trasę transportu.

Gdy można przewidzieć moment prawnego stwierdzenia zgonu, zespół dyżurny może z wyprzedzeniem dotrzeć w pobliże miejsca, w którym przebywa pacjent. Zasada jest prosta: jeśli zespół jest już na miejscu, gdy lekarz stwierdza zgon, działania stabilizacyjne mogą rozpocząć się szybciej, bez możliwego do uniknięcia opóźnienia.

Standby, Stabilisation and Transport to spójny system działań, a nie tylko transport karetką.

Nagły zgon jest trudniejszą sytuacją, ponieważ nie daje możliwości wcześniejszego przygotowania i wysłania zespołu. Reagujemy natychmiast po zgłoszeniu, ale przed naszym przybyciem może już upłynąć czas bez krążenia.

Sama umowa nie zastąpi szybkiego zgłoszenia przez bliską osobę lub personel medyczny.

W tym przypadku najważniejsze jest jedno proste przygotowanie. Partner, rodzina, lekarz czy osoba wskazana do kontaktu w razie nagłego wypadku musi znać nasz numer alarmowy i wiedzieć, kiedy go użyć.

Nie chodzi o to, by uczynić z nich ekspertów od krioprezerwacji. Muszą jedynie zadzwonić i przekazać informacje, o które prosimy.

Dokument wyrażający wolę pacjenta na wypadek utraty zdolności do jej wyrażenia może pomóc jasno przedstawić Pana lub Pani decyzję. Jego skuteczność prawna zależy od kraju, ale dokument powinien być przechowywany w miejscu dostępnym dla lekarzy i bliskich, a nie jako jedyny egzemplarz w zapomnianej szufladzie.

Tomorrow.bio udostępnia aktualne wzory dokumentów na stronie poświęconej dokumentacji. Więcej informacji o przygotowaniu dokumentów znajdzie Pan lub Pani w artykule „Ważne dokumenty do przechowania”.

Przed prawnym stwierdzeniem zgonu priorytetem pozostaje opieka medyczna. Za leczenie, decyzje o resuscytacji i prawne stwierdzenie zgonu odpowiadają lekarze prowadzący.

Planujemy działania z uwzględnieniem tej granicy. Nie przekraczamy jej.

Po śmierci prawnej działamy szybko

Po prawnym stwierdzeniu zgonu i dopełnieniu wymaganych formalności rozpoczynają się działania medyczne związane z krioprezerwacją.

Pierwszy cel jest prosty: schłodzić ciało i ograniczyć dalsze uszkodzenia spowodowane niedokrwieniem.

Krążenie ustało, więc tkanki nie otrzymują już tlenu, a produkty przemiany materii nie są usuwane. Chłodzenie spowalnia wiele reakcji chemicznych, które pogłębiają te uszkodzenia.

Zespół umieszcza pacjenta w kąpieli lodowo-wodnej, w miarę możliwości wdraża mechaniczne wspomaganie krążenia, prowadzi wentylację i podaje leki zgodnie z protokołem.

Są to działania zabezpieczające, a nie próba odwrócenia skutków prawnego stwierdzenia zgonu.

To rozróżnienie jest ważne, ponieważ niekiedy błędnie zakłada się, że nasz zespół zastępuje personel szpitalny przy łóżku pacjenta. Nie robimy tego. Opieka medyczna kończy się, zanim nasza procedura może zgodnie z prawem się zacząć.

Szczegółowy przebieg procedury opisujemy w artykule „Pierwsza reakcja i stabilizacja”.

Następnie rozpoczyna się najbardziej wymagający technicznie etap procedury.

Zespół chirurgiczny zapewnia dostęp naczyniowy, wprowadza roztwór płuczący, a następnie stopniowo podaje krioprotektant. Celem jest ograniczenie tworzenia się lodu podczas dalszego chłodzenia.

Stopniowość ma tu znaczenie. Stężenie krioprotektanta, ciśnienie, przepływ i temperatura są monitorowane przez cały przebieg procedury. Organizm nie zachowuje się jak prosty układ laboratoryjny. Wcześniejsza choroba, zakrzepy, urazy lub długotrwałe niedokrwienie mogą w różnym stopniu utrudniać perfuzję poszczególnych obszarów.

Dlatego publikujemy opisy poszczególnych przypadków. Rzetelna organizacja zajmująca się krioprezerwacją powinna umożliwiać sprawdzenie faktycznego przebiegu procedury, a nie jedynie informować o jej wykonaniu.

Medyczne szczegóły opisujemy w artykule „Perfuzja i krioprotekcja”. Najważniejsze jest jednak to, kto odpowiada za organizację tych działań.

Nie musi Pan lub Pani szukać chirurga, kupować sprzętu ani wyjaśniać zakładowi pogrzebowemu, jak postępować podczas tej procedury. Koordynujemy to za Pana lub Panią.

Zajmujemy się też formalnościami

Formalności zwykle wyglądają na bardziej skomplikowane, niż okazują się w praktyce.

W zależności od sytuacji mogą być potrzebne dokumenty zwalniające, akt zgonu, dokumenty dotyczące transportu pogrzebowego, rezerwacja lotu, zgoda na wywóz oraz zezwolenie na wjazd do Szwajcarii. Dokładna lista zależy od kraju i okoliczności.

Są to formalności, których członek nie musi organizować samodzielnie.

Tomorrow.bio współpracuje przy organizacji transportu z lokalnym zakładem pogrzebowym, właściwymi władzami, przewoźnikiem i partnerami w Szwajcarii. Przewoziliśmy pacjentów drogą lądową i lotniczą z różnych krajów Europy oraz ze Stanów Zjednoczonych.

Czasem skompletowanie dokumentów trwa kilka dni. Wymogi medyczne i administracyjne nie zawsze dają się pogodzić bez opóźnień.

Gdy pozwalają na to okoliczności, rozwiązujemy ten problem, wykonując krioprotekcję całego ciała w ambulansie przed transportem na dużą odległość. Podczas kompletowania pozostałych dokumentów lokalny zakład pogrzebowy może przechowywać ciało w suchym lodzie, który jest codziennie uzupełniany.

Po uzyskaniu wymaganych pozwoleń sam transport jest zazwyczaj najprostszym etapem. Szczegółowy opis logistyki i transportu znajduje się w naszym artykule na ten temat.

W European Biostasis Foundation w Szwajcarii ciało jest poddawane komputerowo kontrolowanemu chłodzeniu. Temperatura jest najpierw szybko obniżana do zakresu przejścia szklistego, a następnie powoli zbliżana do temperatury ciekłego azotu, aby ograniczyć naprężenia termiczne.

Przebieg chłodzenia monitorują czujniki temperatury umieszczone w różnych częściach ciała.

Przed długoterminowym przechowywaniem Tomorrow.bio wykonuje również tomografię komputerową w temperaturze kriogenicznej. Pomaga to ocenić rozmieszczenie krioprotektanta i wskazać obszary, w których mogło dojść do tworzenia się lodu.

Dobrej jakości skan dostarcza cennych danych do oceny procedury. Nie stanowi jednak dowodu na możliwość przyszłego przywrócenia do życia i nie należy przedstawiać go w ten sposób.

Skan jest dołączany do dokumentacji kontroli jakości wraz z danymi dotyczącymi czasu, temperatury i perfuzji. W naszym artykule o kontroli jakości wyjaśniamy, jak interpretować te pomiary.

Następnie ciało zostaje przekazane do długoterminowego przechowywania w EBF, siostrzanej organizacji Tomorrow.bio, która przechowuje naszych członków. Cel takiego podziału ról opisujemy w artykule „Jak działa szwajcarska placówka”.

Czego potrzebujemy od Pana lub Pani

Nie możemy szczerze obiecać, że każdy przypadek przebiegnie zgodnie z idealnym scenariuszem.

Ograniczenia prawne, sekcja zwłok, śmierć bez świadków, poważny uraz, spóźnione zgłoszenie czy niedostępne miejsce mogą zmienić to, co jest jeszcze możliwe. Krioprezerwacja jest procedurą realizowaną w rzeczywistych, często nieprzewidywalnych warunkach.

Nie oznacza to jednak, że członek musi samodzielnie koordynować tę procedurę.

Finansowanie powinno pozostać aktualne, niezależnie od ewentualnej zmiany zdania przez bliskich. Adres, kontakty alarmowe i ważne informacje medyczne należy aktualizować, gdy się zmieniają.

Jeśli poprosimy o paszport, akt zgonu lub inny dokument, należy przekazać go nam możliwie szybko. My oraz partner pogrzebowy wykorzystamy te dokumenty do organizacji transportu.

Najważniejsze, aby osoby, które mogą być obecne w kluczowym momencie, wiedziały, że jest Pan lub Pani członkiem, i wiedziały, jak się z nami skontaktować.

Nie wymaga to od nich podzielania tej decyzji ani jej filozoficznych założeń. Wymaga jednego praktycznego działania w odpowiednim momencie.

Jeśli rodzina czuje się niekomfortowo z tą decyzją, warto zająć się tym już teraz. Odkładanie tej rozmowy do chwili nagłego zdarzenia może utrudnić sprawne przeprowadzenie procedury.

Samo przystąpienie do programu nie gwarantuje, że bliscy będą znali instrukcje na wypadek nagłej sytuacji. Naszym zadaniem jest jasno je wyjaśnić.

Poniżej przedstawiamy najważniejsze informacje.

Prosimy skontaktować się z nami odpowiednio wcześnie. Prosimy przekazać dokładne informacje. Prosimy dbać o aktualność finansowania i udostępniać wymagane dokumenty.

Pozostałą organizacją zajmiemy się my.

Dalsze lektury

• Pierwsza reakcja, dyżur i stabilizacja
• Logistyka, formalności i transport
• Ważne dokumenty do przechowania